નેતન્યાહુ અને ગાડી આઇઝનકોટ વચ્ચે સત્તા માટે જંગ, સરકાર રચવામાં અરબ પક્ષોની ભૂમિકા મહત્ત્વપૂર્ણ

ઇઝરાયલની સામાન્ય ચૂંટણીના પ્રારંભિક પરિણામોએ દેશના રાજકારણમાં અનિશ્ચિતતા ઊભી કરી છે. વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુના ગઠબંધન અને તેમના મુખ્ય પ્રતિસ્પર્ધી ગાડી આઇઝનકોટના વિરોધી ગઠબંધનમાંથી કોઈ પણ સ્પષ્ટ બહુમતી તરફ આગળ વધતું દેખાતું નથી. આ સ્થિતિમાં અરબ પક્ષોની બેઠકો નવી સરકારની રચનામાં નિર્ણાયક બની શકે છે.

28 ઑક્ટોબર 2026ના રોજ જાહેર થયેલા પ્રારંભિક પરિણામો અનુસાર, મતગણતરી આગળ વધતી હતી ત્યારે નેતન્યાહુના ગઠબંધનને આશરે 55 બેઠકો મળવાની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી હતી, જ્યારે આઇઝનકોટના ગઠબંધનને આશરે 50 બેઠકો મળવાનો અંદાજ હતો. અરબ પક્ષોને લગભગ 15 બેઠકો મળવાની સંભાવના હતી. ઇઝરાયલની સંસદ નેસેટમાં કુલ 120 બેઠકો છે અને સરકાર બનાવવા માટે ઓછામાં ઓછી 61 બેઠકોનું સમર્થન જરૂરી છે. આ આંકડા પ્રારંભિક હતા અને અંતિમ પરિણામોમાં ફેરફાર શક્ય હતો.

નેતન્યાહુ ઇઝરાયલના લાંબા સમયથી વડાપ્રધાન રહ્યા છે. તેમની લિકુડ પાર્ટી સાથે જમણેરી અને અતિરૂઢિચુસ્ત ધાર્મિક પક્ષો જોડાયેલા છે. બીજી તરફ, ભૂતપૂર્વ સૈન્ય વડા ગાડી આઇઝનકોટના નેતૃત્વ હેઠળ વિવિધ વિચારધારાવાળા વિરોધી પક્ષો એકત્ર થયા છે. બંને પક્ષો સરકાર બનાવવાનો દાવો કરી રહ્યા છે, પરંતુ બહુમતી મેળવવા માટે તેમને અન્ય પક્ષોનું સમર્થન મેળવવું પડી શકે છે.

આ ચૂંટણીમાં અરબ પક્ષોનું મહત્ત્વ ખાસ વધી ગયું છે. ઇઝરાયલની વસ્તીમાં અરબ નાગરિકોનો હિસ્સો આશરે 20 ટકા છે. અરબ મતદારોની ભાગીદારી અને તેમની રાજકીય પસંદગીઓ સરકારની રચનાના સમીકરણોને અસર કરી શકે છે. પ્રારંભિક પરિણામોમાં અરબ પક્ષોને મળતી બેઠકો અગાઉની સરખામણીમાં વધુ પ્રભાવશાળી સ્થિતિમાં મૂકી શકે છે.

જોકે, ગાડી આઇઝનકોટ સહિત વિરોધી ગઠબંધનના કેટલાક નેતાઓએ અરબ પક્ષો સાથે ઔપચારિક ગઠબંધન બનાવવાની શક્યતા અંગે અનિચ્છા દર્શાવી છે. બીજી તરફ, અરબ પક્ષોના નેતાઓએ કહ્યું છે કે નેતન્યાહુની સરકારને બદલવા માટે તેઓ રાજકીય ચર્ચામાં ભાગ લેવા તૈયાર છે. તેથી તેમની ભૂમિકા માત્ર સરકારમાં જોડાવા સુધી મર્યાદિત નહીં રહે; તેઓ સંસદમાં બહારથી સમર્થન આપીને પણ અસર પાડી શકે છે.

ચૂંટણીમાં સુરક્ષા અને 7 ઑક્ટોબર 2023ના હમાસ હુમલાને રોકવામાં થયેલી નિષ્ફળતા અંગે જવાબદારીનો મુદ્દો મહત્ત્વનો રહ્યો હતો. આ ઉપરાંત ગાઝા યુદ્ધ, પ્રાદેશિક સુરક્ષા, લશ્કરી સેવા, જીવનનિર્વાહનો વધતો ખર્ચ અને નેતન્યાહુ સામેના ભ્રષ્ટાચારના કેસ પણ ચર્ચામાં રહ્યા હતા. નેતન્યાહુએ આ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે.

હવે પક્ષો વચ્ચે સરકાર રચવા માટે વાટાઘાટો શરૂ થવાની શક્યતા છે. જો કોઈ ગઠબંધન 61 બેઠકોનું સમર્થન મેળવી શકશે નહીં, તો ઇઝરાયલમાં લાંબા સમય સુધી રાજકીય અનિશ્ચિતતા રહી શકે છે. નવી સરકાર રચાય ત્યાં સુધી નેતન્યાહુ કાર્યકારી વડાપ્રધાન તરીકે ચાલુ રહી શકે છે. તેથી અંતિમ પરિણામો અને ગઠબંધનની વાટાઘાટો પર સમગ્ર વિશ્વની નજર રહેશે.